Worden wie je niet wilt zijn

Rikko geeft op de vroege ochtend inspiratie om de dag bewust te beginnen. Hij leest om 6 uur de teksten uit een oud kerkelijk leesrooster en zo rond 7 uur deelt hij de gedachte die dan op-popt. Elke werkdag te lezen en te beluisteren.

Tekst onder afbeelding

Worden wie je niet wilt zijn – PopUpGedachte maandag 30 maart 2026

Het is weer donker, opeens. Toen ik afgelopen vrijdag begon aan de PopUpGedachte van de dag, was het licht en stralend buiten. Nu zegt de klok dat het even laat is als toen, maar het is weer nacht. Alleen het geluid van de vogels is hetzelfde, ze zingen, fluiten en tetteren erop los. De dag is komende, maak je geen zorgen, zoiets hoor ik in hun geluid.

De dag is komende, maar moet door de nacht heen. Het is de Goede Week, zoals dat heet in de katholieke traditie, waar de teksten uit komen die ik vandaag lees. Een selectie bijbelteksten uit een leesrooster dat wereldwijd gebruikt wordt in de katholieke kerken. En Pasen komt eraan, het allerbelangrijkste feest van de christelijke traditie. Vergeet Kerst en hemelvaart, Pasen is de sleutel. En dat is een prachtig feest van hoop, maar wel door het duister heen. En niet alleen het duister van het lijden, maar ook het duister van onszelf.

Gisteravond hadden we Maoz Inon te gast online. Een bijeenkomst van de Peacewalk met enorme belangstelling. Maoz beide ouders zijn vermoord op 7 oktober. En hun reactie: onze wraak zal vrede zijn. Want dat is waar deze vechtende partijen de allergrootste hekel aan hebben. Onze ouders mogen geen deel worden van de spiraal van geweld. Toch was het nog niet eenvoudig om de wraakgevoelens te parkeren. Er moest vergeven worden, zei Maoz. Ik wist het. En Hamas vergeven, dat was nog wel te doen. Ik hoef niets meer van hen, geen wraak, geen vergelding. Uit mijn leven. Maar mijn eigen regering. Ik moest en zou hen neerhalen, Netanyahu onttronen en zijn trawanten. Het verteerde me. Ik kon geen goede vader meer zijn, geen goede buurman, geen goede echtgenoot en geen goede ondernemer. Ook mijn eigen regering moest ik zien te vergeven. Ik werd wie ik niet wilde zijn.

Het is het getuigenis van zovelen. Dat de woede om het onrecht je maakt tot iemand die onrecht begaat. Dat het geweld je maakt tot een geweldenaar. De haat tot iemand die haat. De angst tot iemand die angst aanjaagt. Jezus waarschuwt ertegen, maar ontkomt er niet aan. Niet als dader, maar als slachtoffer. Met open ogen kiest hij ervoor, om het ons maar te laten ontdekken. Dat dit steeds weer waar is. En dat er een andere keuze mogelijk is. De weg van de rabbi zelf.

Nietzsche zei het al: Wie monsters bevecht, moet zorgen dat hij in het proces niet een monster wordt. Carl Jung, de psycholoog: je wordt altijd datgene wat je het meest bestrijdt. En Miroslav Volf, de thoeloog uit Croatie die de Joegoslavische gruwelijke oorlog meemaakt en erover schrijft: “zo gauw het conflict begon, leek het een oncontroleerbare kettingreactie op gang te brengen. Dit waren nette mensen, behulpzame buren. Het was niet zo, nader beschouwd, dat ze ervoor kozen om gruwelen te begaan, of er zelfs in het geheim van te genieten. Een slapend beest was in hen wakker geworden. En niet alleen in hen. De motieven van hen die de strijd tegen de brute aggressors oppakken zijn recht en zelfverdediging, maar het beest in de ander maakt het beest in henzelf wakker. En zo vallen de morele grenzen weg en gaat het beest wraak nemen. Door zich te verzetten tegen het kwaad, werden de mensen door het kwaad gevangen.’

En dan als laatste: Martin Luther King. “De grootste zwakte van geweld is dat het in een neergaande spiraal precies datgene geboren doet worden wat het probeerde te vernietigen.”

Vrijdag is het Goede vrijdag. De dag waarop heel gewone mensen om het bloed smeken van een onschuldige rabbi die niets anders deed van mensen helen en bevrijden en de machten aanspreken op hun schijnheiligheid. En nee, dat is niet de Joden aan te rekenen, zoals teveel is gebeurd in de geschiedenis. Het is de mens, die de ene dag God dankt en de andere dag staat te joelen als ze de goedheid opknopen. Ik ben het, die in mijn woede over onrecht zelf onrecht begaat. Onlangs nog weer met schaamrood op de kaken een en ander recht moeten zetten wat ik in zelfrechtvaardigende woede had gezegd en geschreven. Lang geleden maar nog steeds aanwezig. En dan is er vergeving, honderd procent, zo eenvoudig en hartelijk. Maar het toont me maar weer wat de Goede Week ons genadig en confronterend toont; laten we onszelf niet overschatten. We vallen zomaar ten prooi aan dat wat we menen te bestrijden. Ik dank Maoz en zijn Palestijnse broeder Aziz en zovele anderen in deze beweging voor hun niet-aflatende strijd vóór een gedeelde toekomst. Tegen de machten van het kwaad – zowel die buiten ons als in ons.

Tot zover vandaag. Een hele goede maandag gewenst, en vrede, en alle goeds.

 

Lees de teksten van de dag die als inspiratie dienden voor deze PopUpGedachte

Abonneer je hier op de dagelijkse melding in Whatsapp of Signal:

Volgende
Volgende

Geloof me dan niet